De cliënt terug in zijn kracht door positieve ervaringen: een gemeenschappelijk kenmerk van transdiagnostisch behandelen

Bart Bruins 

Kernwoorden
positieve interventies, transdiagnostisch, bewaken welbevinden

Doelgroep
mensen met weinig ervaring met het onderwerp

Workshop
In de jaren tachtig van de vorige eeuw ontdekte de gedragstherapeut dr BJ Bakker-de Pree een gemeenschappelijke oorzaak achter een groot aantal verschillende psychische stoornissen: een ‘tekort’ aan positieve ervaringen in plaats van een 'teveel' aan negatieve zoals nu in de cgt gewooonlijk wordt gedacht. Anders dan illustere voorgangers, die eveneens wezen op het belang van positieve bekrachtiging, benadrukte Bakker-de Pree vooral de rol van (sociale) veiligheidssignalen: bevestigende ervaringen waardoor mensen zichzelf -in relatie tot anderen- als waardevol en van betekenis ervaren. Kortom, ervaringen die aan de basis liggen van iemands identiteit. Door toename van bevestigende ervaringen hervindt de client zijn eigen kracht. Klachten kunnen zo verdwijnen zonder specifieke behandeling.

De bevindingen van Bakker-de Pree werden indertijd maar in kleine kring opgemerkt. Het monumentale werk van Bakker-de Pree kreeg niet de aandacht die het verdiende. De algemene belangstelling lag in die tijd te veel bij stoornisspecifieke factoren en technieken en daar stond de benadering haaks op. Moderne benaderingen, zoals Behavioral Activation, Positief Dagboek/Witboek, Positieve CGT, Positieve Psychologie, ACT, COMET, etc, verschuiven geleidelijk de belangstelling in het veld. Hoe bewaken mensen hun welbevinden, wat maakt mensen weerbaar, hoe raken zij in hun kracht?  De ontdekkingen van Bakker-de Pree zijn daardoor weer helemaal actueel. Ze verhelderen de therapeutische werking van een scala aan 'positieve' technieken. De benadering sluit ook nauw aan bij het begrippen ‘positieve gezondheid’ en ‘(persoonlijk) herstel’.  

In deze workshop maakt u kennis met de kracht van de benadering. U leert hoe u stoornisonafhankelijk (transdiagnostisch) kunt behandelen door de aandacht van de client systematisch te verleggen van negatieve naar positieve ervaringen. Oftewel, van 'klachten' naar 'krachten'. Consequente focus op postieve ervaringen versterkt iemands zelfgevoel en herstelt persoonlijke effectiviteit. Het leertheoretische fundament achter de aanpak zal op toegankelijke wijze worden aangereikt, zodat u het geleerde maximaal kunt integreren. De opgedane kennis helpt ook te doorgronden waarom cliënten juist in bepaalde omstandigheden psychische klachten krijgen en in andere juist goed in hun vel zitten.  Daarnaast kunnen allerlei  ‘positieve’ (transdiagnostische) technieken gerichter en effectiever worden uitgevoerd.

Literatuur
Bakker - de Pree, BJ (1984). De rijkdom van de leertheorie in de constructionele gedragstherapie. Gedragstherapie, 17, 2, blz 179 - 196
Bakker - de Pree, BJ (1987). Constructionele gedragstherapie. Theoretische fundering en praktische realisering. Nijmegen: Dekker & vd Vegt
Bruins, BEE (2010). Gedragsbeperking van actieve vermijding: een universeel causaal
mechanisme van stressgerelateerde psychische stoornissen? Constructional Behavior Analysis Archives 2010/1, 1-33 (www.behaviorbasics.org)

Verwijzingen naar overige literatuur kunnen worden opgevraagd.

Meld je direct aan!